Hiện nay, chúng ta thường bắt gặp các bạn trẻ tung tăng trên đường với những chiếc earphone nhét vào trong tai. Nghe nhạc là một cách giải trí, thư giãn tinh thần nhưng nếu không biết cách nghe hợp lý sẽ ảnh hưởng đến thính lực.
Thông thường, tai người có thể tiếp nhận được cường độ âm thanh tối đa 90 dB (đêxiben) trong 8 tiếng/ngày. Nếu có tác động âm thanh lớn đột ngột từ 120 đến 140 dB thì tai có thể bị điếc ngay lập tức. Một nghiên cứu mới nhất của bác sĩ Lương Hồng Châu (Trưởng khoa Tai thần kinh, BV Tai Mũi Họng trung ương) cho thấy trong gần 160 bệnh nhân bị điếc đột ngột có hơn 40% là thanh niên (độ tuổi từ 16 đến 30).
Bệnh điếc đột ngột tăng nhanh và trẻ hóa
BV Tai Mũi Họng TP.HCM vẫn thường tiếp nhận những ca điếc do nghe âm thanh lớn. Khi nhập viện, các bệnh nhân thường bị xuất huyết lỗ tai và không tiếp nhận được âm thanh bên ngoài.
Trẻ em nghe nhạc bằng tai nghe quá 2 tiếng/ngày dễ bị điếc hơn người bình thường. Trong ảnh: Đo thính lực cho trẻ tại BV Tai Mũi Họng TP.HCM. Ảnh: HUYỀN VI
Bác sĩ Đỗ Hồng Giang (Phó khoa Thính học, BV Tai Mũi Họng TP.HCM) cho biết những âm thanh lớn như tiếng nổ bom, mìn hoặc âm thanh từ những dàn loa công suất lớn có thể làm tai bị tổn thương và mất khả năng nghe. Do đó, mọi người nên đeo núm tai để bảo vệ tai khi phải đến những nơi có tiếng ồn quá lớn. Ngoài ra, bệnh điếc đột ngột còn có nguyên nhân từ bệnh quai bị, zona, sởi, cúm, stress… và các bệnh tai biến. Những bệnh này có thể gây thay đổi, co thắt mạch máu đột ngột dẫn đến thiếu máu nuôi tại vùng tai, làm các tế bào nghe bị tổn thương.
Điếc đến âm thầm từ máy MP3
Giới trẻ hiện nay đang bị nghiện nghe nhạc bằng earphone. Những chiếc phone tai có thể giúp họ thưởng thức âm nhạc ở bất kỳ nơi đâu, bất kỳ lúc nào. Với âm thanh mở lớn, hầu như họ không nghe thấy bất cứ những tiếng động gì xung quanh. Tuy nhiên, điều nguy hiểm từ những chiếc máy nghe nhạc MP3 mà giới trẻ ít quan tâm là nó có công suất cực đại lên đến 120 dB (mức âm thanh gây hại cho tai người).
Theo bác sĩ Đỗ Hồng Giang, trong ốc tai có khoảng 16.000 tế bào lông chuyển, trong đó gần 1/5 tế bào nghe, những tế bào khác có chức năng khuếch đại âm thanh và chọn lọc tần số. Việc phải nghe âm thanh lớn (trên 85 dB) trong thời gian dài sẽ gây ra trạng thái kích thích làm mệt thính giác và tổn thương các tế bào nghe. Bệnh điếc sẽ diễn biến âm thầm trong một thời gian dài, đến khi phát hiện thì rất khó hồi phục. Biểu hiện ban đầu của bệnh này là ù tai (nghe như có tiếng ve kêu, tiếng xay lúa hoặc còi tàu bên tai). Khi có những biểu hiện trên, bệnh nhân nên đến gặp bác sĩ ngay để được hướng dẫn điều trị.
Để có thể thưởng thức âm nhạc bằng earphone mà không bị điếc, bác sĩ Giang khuyến cáo các bạn trẻ không nên nghe quá 60% âm lượng của máy. Tai nghe nên dùng là loại earphone có chụp ngoài vành tai để tránh âm thanh tác động trực tiếp vào màng nhĩ. Thời gian nghe nhạc không được quá 2 tiếng/ngày và không nên đeo earphone khi ngủ vì khi ngủ não bộ cần được nghỉ ngơi.
Thống kê của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), năm 2000 thế giới có gần 250 triệu người bị điếc (4,2% dân số), vùng Đông Nam Á có 63 triệu người điếc trên 14 tuổi. Ở Việt Nam, người bị điếc chiếm khoảng 6% dân số. Nhằm ngăn ngừa những tác hại của tiếng ồn đến tai người, năm 2005 WHO đã chọn ngày 25-4 làm ngày “Quốc tế phòng chống tiếng ồn”. Việt Nam cũng đã chính thức tham gia phong trào này từ năm 2001.
